سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
237
توضيح المباني في شرح مختصر المعاني (فارسى)
حضرات حكم وهم را تخييل مىنامند پس تسميه در كلام سكّاكى بى جا و بى مورد نمىباشد . استشهاد بكلام شيخ در كتاب شفاء سپس شارح براى تحكيم اشكال بر كلام مزبور به مقاله شيخ الرّئيس در شفاء استناد جسته و ميگويد : شيخ در كتاب شفاء مىفرمايد : قوّهاى كه بنام وهم موسوم است ، قوّه رئيسه و حاكمه در حيوان است و حكمى كه از اين قوّه صادر مىشود البتّه غير عقلى يعنى تخييلى مىباشد . مصنّف علاوه بر اشكال اوّل بر سكّاكى ايراد دوّمى برايشان وارد ساخته و مىگويد : تفسير سكّاكى براى استعاره تخييليّه با تفسير ديگران مغاير است زيرا ديگران گفتهاند : استعاره تخييليّه عبارتست از جعل شئ براى شئ ديگر . شارح گويد : مثل جعل [ يد ] براى شمال و جعل [ اظفار ] براى منيّه . استشهاد بكلام شيخ عبد القاهر شيخ عبد القاهر مىگويد : بين حضرات اختلافى نيست در اينكه [ يد ] استعاره است .